Sosyal medya çoktan beri sadece yediğimiz yemekleri veya gezdiğimiz yerleri paylaştığımız devasa bir sanal vitrin olmaktan çıktı. Artık kişisel alanın, dijital ayak izinin ve mahremiyetin epey ciddiye alındığı bir dönemden geçiyoruz. Instagram’da da pek çok kişi profilini herkese açık bir panoya dönüştürmek yerine, takipçi sayısını ya da kimlerle takipleştiğini kendine saklamak istiyor. Dijital ortamda gereksiz dikkat çekmemek ve o sade, izole profil görünümünü korumak giderek daha cazip bir hâl alıyor. Meta da bu artan mahremiyet talebini es geçmemiş olacak ki, doğrudan “takipçi gizleme” özelliğini ufaktan test etmeye başladı. Şu an ağırlıklı olarak beta test kullanıcılarının erişebildiği bu yenilik, yakında genel kullanıma açıldığında işleri epey kolaylaştıracak. Ayarlar ve Hareketler menüsünden Hesap Gizliliği sekmesine girip “Takipçi ve Takip Ettiklerimi Göster” seçeneğini kapattığınız an, profilinizdeki o kalabalık liste sizden başka kimseye görünmüyor olacak. Üstelik ilerleyen süreçte bu kısıtlamayı sadece seçtiğiniz belirli kişilere uygulama esnekliği de sunulacak.
Tabii bu özellik henüz tüm hesaplara ve cihazlara tanımlanmadığı için şimdilik biraz eski usul kalkanlara başvurmak durumundayız. Eğer görünmez olmak istiyorsanız en kestirme yol hesabı gizliye almak. Ayarlar ve Gizlilik bölümünden hesabı gizli konuma getirdiğinizde, en azından kapıdan içeri kimin gireceğine siz karar veriyorsunuz ve takipçi listeniz sadece sizin onayladığınız kişilere açık kalıyor. Zaten içeride olan ama orada olmasını istemediğiniz kişiler içinse çözüm doğrudan takipçi listenize girip ilgili ismin yanındaki “Çıkar” butonuna dokunmaktan geçiyor. Sessiz sedasız işleyen bu sürecin karşı tarafa herhangi bir bildirimi gitmiyor. Özel olarak profilinize girip kontrol etmedikleri sürece radarlarından çıkmış oluyorsunuz.
Platformun bu kontrollü ve özel alan yaratma çabası sadece profil görünümüyle de sınırlı kalmıyor; işin doğrudan mesajlaşma boyutuna da yansıyan yepyeni bir adım atıldı. Instagram, yakın arkadaşlarınıza veya karşılıklı takipleştiğiniz kişilere filtresiz, üzerinde oynanmamış ve “kaybolan” fotoğraf yığınları göndermenizi sağlayan Instants aracını duyurdu. Uygulamanın o alışık olduğumuz kusursuz, bol filtreli estetiğine ters düşen bu yapıda fotoğrafları düzenleyemiyorsunuz, sadece üzerlerine kısa notlar iliştirmenize izin veriliyor.
DM kutunuza adeta bir fotoğraf destesi gibi düşen bu Instants gönderileri, aslında Snapchat, Signal veya WhatsApp’tan aşina olduğumuz süreli mesaj mantığıyla çalışıyor. Fotoğraflar görüntülendikten sonra veya en geç 24 saat içinde tamamen buharlaşıyor. Karşı taraf bu ham formatlı bombardımana emojilerle tepki verebiliyor veya kendi fotoğraf yığınını üzerinize fırlatabiliyor; ta ki iki taraf da bu anlık görsel paslaşmadan sıkılana kadar. Tabii yanlışlıkla gönderilen bir kareyi geri çekmek için bir geri al butonu da unutulmamış. Kendi gönderdiğiniz bu anlık kareler, sadece sizin erişebileceğiniz özel bir klasörde depolanıyor ve dilerseniz oradan çıkarıp Hikayeler’de paylaşabiliyorsunuz. İşin en can alıcı kısmı ise sistemin yarattığı güvenlik illüzyonu. Instagram, bu mesajların doğrudan ekran görüntüsünün alınmasını teknik olarak engelliyor olsa da dijital dünyada hiçbir verinin yüzde yüz silinmediği gerçeği orada duruyor. Karşınızdaki kişinin başka bir cihazın kamerasıyla o anı ölümsüzleştirmesinin önünde hiçbir engel yok. Uygulamanın sunduğu bu yeni mahremiyet kalkanları şüphesiz kullanıcıya nefes aldırıyor ama günün sonunda dijital evrene fırlattığınız her verinin, siz ne kadar gizlerseniz gizleyin, bir yerlerde iz bırakma potansiyeli taşıdığını unutmamak gerekiyor.
